ÇOCUKLUK ÇAĞI TRAVMALARI İLE ROMANTİK İLİŞKİLERDE ÇATIŞMA ÇÖZÜM STİLLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİDE DUYGU İFADE ETMENİN ARACI ROLÜ

Abstract

Bu araştırmanın temel amacı, çocukluk çağı travmaları ile yetişkinlikteki romantik ilişkilerde sergilenen çatışma çözüm stilleri arasındaki ilişkide duygu ifade etme düzeyinin aracı (mediator) rolünü incelemektir. Araştırmanın örneklemini, kolayda örnekleme yöntemiyle ulaşılan, romantik ilişki deneyimi olan 311 yetişkin birey oluşturmaktadır. Veriler; “Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği”, “Romantik İlişkilerde Çatışma Çözüm Stilleri Ölçeği” ve “Duyguları İfade Etme Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistikler, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi yöntemleri uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre, çocukluk çağı travmaları ile olumlu çatışma çözme ve duygu ifade etme arasında negatif yönlü; olumsuz çatışma çözme stili arasında ise pozitif yönlü anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Aracı rol analizi sonuçları, duygu ifade etme düzeyinin; çocukluk çağı travmaları ile olumsuz çatışma çözme, boyun eğme ve geri çekilme stilleri arasındaki ilişkide tam aracı (full mediation); olumlu çatışma çözme stili ile olan ilişkide ise kısmi aracı (partial mediation) rol oynadığını ortaya koymuştur. Bu sonuçlar, çocukluk döneminde yaşanan travmatik deneyimlerin yetişkinlikteki ilişki kalitesini doğrudan etkilemekle kalmayıp, bireyin duygu ifade etme becerisini bozarak çatışma çözme süreçlerini dolaylı yoldan işlevsizleştirdiğini göstermektedir. Çalışma, klinik müdahalelerde travma geçmişi olan bireylerin duygu düzenleme ve ifade becerilerinin geliştirilmesinin önemine dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler:  Çocukluk Çağı Travmaları, Romantik İlişkiler, Çatışma Çözüm Stilleri, Duygu İfade Etme.